Yazım Yanlışları
Yazım Kuralları ve Türkçe’nin Doğru Kullanımı
Bir yazı ile okuyucuya mesajı doğru iletmede kaynağın önemli bir rolü ve sorumluluğu bulunmaktadır. Bu yüzden mesajı ileten kişi mesajını yazılı olarak iletirken bir takım yazım kurallarına uyması gereklidir. Özellikle öğrencilerin yazı yazarken yaptıkları en önemli hata, noktalama işaretlerine uymamalarıdır.
* Yazılarda noktalama işaretleri bazen hiç kullanılmamakta bazen de yerinde kullanılmamaktadır. İfadelerin doğru anlaşılması için bu kurallara özenle uyulmalıdır.
* Bir bilgisayar programı kullanılarak yazılan yazılarda ise boşluk konusuna dikkat edilmelidir. Örneğin,
Noktadan ve virgülden önce boşluk bırakılmamalıdır.
Noktadan ve virgülden sonra boşluk bırakılmalıdır. Boşluk bırakılması unutulduğunda noktanın öncesinde ve sonrasındaki sözcükler tek bir sözcük olarak algılanmaktadır. Bu da yazıların kağıt üzerindeki düzenlemesini olumsuz etkilemektedir.
Parantezler açılırken parantez öncesinde boşluk bırakılmalı, açılan parantezle metin arasında boşluk olmamalıdır. Parantezler kapatılırken parantez öncesinde boşluk olmamalı, sonrasında ise olmalıdır.
* Diğer bir hata türü yazım yanlışlarıdır. Sözcükler Türk Dil Kurumu’nun belirlediği kurallar göz önünde bulundurularak yazılmalıdır.
* Yaygın olarak yapılan bir başka hata da sözcüklerin yanlış kullanımlarıdır. Örneğin “neden olmak”, “yol açmak” ve “sağlamak” gibi sözcükler çok farklı anlamları verebiliyorken aynı anlamda kullanılmaktadırlar.
* Ayrıca bazı sözcüklerin Türkçe karşılıkları varken (genelde) farkında olunmadan yabancı karşılığı kullanılmaktadır.
|
Yanlış (!)
|
Doğru (!)
|
| hergün |
her gün |
| heryer |
her yer |
| herşey |
her şey |
| harhangibiri |
herhangi biri |
| herbiri |
her biri |
| birgün |
bir gün |
| birşey |
bir şey |
| bir çok şey |
birçok şey |
| bir kaç şey |
birkaç şey |
| hiç bir şey |
hiçbir şey |
| pekçok |
pek çok |
| pekaz |
pek az |
| |
|
| arasıra |
ara sıra |
| yanısıra |
yanı sıra |
| peşisıra |
peşi sıra |
| ardısıra |
ardı sıra |
| akşam üstü |
akşamüstü |
| suç üstü |
suçüstü |
| ayak üstü |
ayaküstü |
| terketmek |
terk etmek |
| ayırdetmek |
ayırt etmek |
| farketmek |
fark etmek |
| arzetmek |
arz etmek |
| vaadetmek |
vaat etmek |
| haketmek |
hak etmek |
| muhtacolmak |
muhtaç olmak |
| şehidolmak |
şehit olmak |
| vaz geçmek |
vazgeçmek |
| baş vurma |
başvurmak |
| ön görmek |
öngörmek |
| var saymak |
varsaymak |
| ya hut |
yahut |
| ve ya |
veya |
| yada |
ya da |
| |
|
| laboratuar |
laboratuvar |
| antreman |
antrenman |
| eşortman |
eşofman |
| orjinal |
orijinal |
| yalnış |
yanlış |
| yanlız |
yalnız |
| kiprik |
kirpik |
| kirbit |
kibrit |
| anbar |
ambar |
| canbaz |
cambaz |
| çenber |
çember |
| makina |
makine |
| meyva |
meyve |
| zatüre |
zatürree |
| matba |
matbaa |
| deynek |
değnek |
| süpriz |
sürpriz |
| poaça |
poğaça |
| kordalye |
kurdele |
| sandoviç |
sandviç |
| eksoz |
egzoz |
| pardesü |
pardösü |
| ayidat |
aidat |
| pilaj |
plaj |
| tazik |
tazyik |
| traş |
tıraş |
| metod |
metot |
| ara söz |
arasöz |
| ara yön |
arayön |
Türkçe Karşılığı Varken Kullanılan Sözcükler ve Yanlış Kullanımlar
|
Sözcüğün yanlış kullanımı
|
Doğrusu (!)
|
Türkçesi
|
| çok mersi |
merci beaucoup |
Çok teşekkür ederim.
Teşekkür ederim. |
| detay |
detail |
ayrıntı |
| fonksiyon |
function |
işlev |
| fonksiyonel |
functional |
işlevsel |
| avantaj |
advantage |
üstünlük |
kriter
|
criterion
|
ölçüt |
| kriterler |
criteria
|
ölçütler |
| test sınavı |
??? |
çoktan seçmeli sınav |
| layt (light) |
light |
hafif |
| fest fud |
fast food
|
hazır yiyecek |
| hard disk |
hard disc |
sabit disk |
| imeyıl (e-mail) |
e-mail |
e-posta, elmek |
| meyil (mail) |
mail |
e-posta mesajı, ileti |
| meyil çekmek |
sending a mail |
e-posta mesajı yollamak |
| maus (mouse) |
mause |
fare |
| ran etmek (run etmek) |
running |
çalıştırmak |
| tekrardan |
??? |
tekrar veya yeniden |
|
Sözcüğün yanlış kullanımı
|
Türkçesi
|
start almak
center
relax olmak
e-mail
komunikasyon
cv
okey
trend
spontane
link
exit
check etmek
feedback
full-time
koordinasyon
absurt
adapte olmak
laptop
provoke etmek
jenerasyon
objektif
deklare etmek
star
perspektif
entegre olmak
nick name
partner
okeylemek
antipatik
mantalite
illegal
timing
catering
departman
revize etmek
global
sempatik
security
printer
elimine etmek
izolasyon
data
prezantasyon
finish
download etmek
monoton
konsensus
full
emergency
ambiyans
versiyon
ekstra
imitasyon
optimist
save etmek
adisyon
print out
anons etmek
bodyguard
dokuman
dizayn
analiz
online
kriter
part-time
pesimist
slayt
empoze etmek
driver
bye bye |
başlamak
merkez
rahatlamak
e-posta
iletişim
özgeçmiş
tamam
eğilim
kendiliğinden
bağlantı
çıkış
kontrol etmek
geribildirim
tam gün
eşgüdüm
saçma
uyum sağlamak
diz üstu bilgisayar
kışkırtmak
nesil, kuşak
nesnel, tarafsız
bildirmek
yıldız
bakış açısı
bütünleşmek
takma ad
eş
onaylamak
sevimsiz, itici
anlayış, zihniyet
yasadışı
zamanlama
yemek hizmeti
bölüm
yenilemek
küresel
sevimli, cana yakın
güvenlik
yazıcı
elemek
yalıtım
veri
sunum
bitiş, varış
indirmek
tekdüze
uzlaşma
tam, dolu
acil
hava, ortam
sürüm, uyarlama
fazladan
taklit
iyimser
kaydetmek
hesap fişi
çıktı
duyurmak
koruma
belge
tasarım
çözümleme
çevrim-içi
ölçüt
yarı zamanlı
karamsar
yansı
dayatmak
sürücü
hoşça kal |
HAZIRLAYAN
Dr. S. Sadi SEFEROĞLU
KATKI SUNAN
Muharrem AYICI
Asıl sorun Türkçeyi doğru konuşabilmekte!...